Tabletka „dzień po” bez recepty?

Piperine slim - tabletki na odchudzanie
Piperine Slim
Czerwiec 6, 2017
somatodrol - suplement na masę mięśniową
Somatodrol
Lipiec 12, 2017
Tabletka „dzień po” bez recepty

Na skutek europejskich regulacji prawnych, od 2015 roku tabletka „dzień po” była w sprzedaży w aptekach bez recepty dla osób powyżej 15 roku życia. W maju, posłowie przegłosowali w sejmie nowelizację ustawy, zakładającą ograniczoną dostępność antykoncepcji awaryjnej. Oznacza to, że jeśli ustawa wejdzie w życie, pigułki znów zakupić będzie można jedynie na receptę. Jak działa i ile kosztuje owiana mitami tabletka „dzień po”?

Tabletka antykoncepcyjna – jak działa?

Tak zwana antykoncepcja awaryjna (antykoncepcja „po stosunku”, antykoncepcja „po”, antykoncepcja doraźną, postkoitalna, “plan B” lub też „after morning pills”) służy zapobieganiu niechcianej ciąży w przypadkach braku lub nieskutecznego zabezpieczenia podczas stosunku. Jak działa taka tabletka?  Dostępne są dwa rodzaje tabletek “po”, różniących się substancjami aktywnymi i czasem działania:

  • levonorgestrel – tabletkę (Escapelle) można przyjąć maksymalnie do 72 godzin od współżycia; levonorgestrel opóźnia proces owulacji, zagęszcza śluz w szyjce macicy, co utrudnia dostęp plemnikom, utrudniani zagnieżdżenie zapłodnionej komórce jajowej.
  • octan ulipsrystalu – tabletkę (ellaOne) należy zażyć maksymalnie do120 godzin po ryzykownym stosunku; octan uliprystalu, łączy się z receptorami, z którymi zwykle w reakcję wchodzi progesteron, a w rezultacie hamuje owulację i utrudnia implantację zarodka.

Wyniki najnowszych badań obalają mit, jakoby pigułka awaryjna była pigułką wczesnoporonną i powodowała bezpłodność. Warto pamiętać, że antykoncepcja awaryjna ma za zadanie zapobiegać zajściu w ciążę, a nie powodować poronienie. Antykoncepcja awaryjna nie zastępuje regularnych, standardowych metod antykoncepcji (tabletki, prezerwatywy i in.). Ma zastosowanie w sytuacjach wyjątkowych i nie powinna być przyjmowana zbyt często. Duża dawka hormonów, którą zawiera tabletka „dzień po” może wywołać działania niepożądane (a wśród nich: wymioty, silne bóle głowy, biegunkę, ból piersi i brzucha, zmęczenie, krwawienia i plamienia acykliczne, a nawet – zaburzenia cyklu miesiączkowego). Wiele kobiet nie zauważa jednak żadnych skutków ubocznych lub odczuwa przejściowe bóle. Dane organizacji Marie Stopes International mówią o skuteczności w zapobieganiu niechcianej ciąży sięgającej:

  • 95%, gdy pigułka „po” przyjęta jest do 24 godzin po stosunku,
  • 85%, gdy tabletkę awaryjną kobieta przyjmie między 24 a 48 godzin po współżyciu,
  • niecałe 60%, jeśli tabletka zostanie zażyta między 48 a 72 godzin po ryzykownym seksie.

Skuteczność pigułki awaryjnej jest więc wysoka. Trzeba jednak zawsze obserwować reakcję własnego organizmu po przyjęciu takiej tabletki: opóźnienie w miesiączkowaniu większe, niż tydzień, powinno skłonić kobietę do zrobienia testu ciążowego i upewnienia się, że tabletka „po” zadziałała. Tabletka nie ma wpływu na już zagnieżdżony zarodek. Nie zabezpiecza również przed chorobami przenoszonymi droga płciową (takie właściwości ma tylko antykoncepcja mechaniczna, czyli stosowanie prezerwatywy).

Kto nie powinien brać tabletki „dzień po”?

Tabletki „dzień po” są niewskazane dla kobiet borykających się z ciężkimi zaburzeniami czynności wątroby, a także te, które już są w ciąży lub karmią piersią. Ważne jest, aby poinformować lekarza lub farmaceutę o jednoczesnym przyjmowaniu innych leków, gdyż tabletka „po” może wchodzić w interakcje z innymi lekami, głownie zaś takimi, które  pobudzają enzymy wątrobowe, działają przeciwpadaczkowo, przeciwgruźliczo, przeciwwirusowo, przeciwgrzybicznie, a także zawierają dziurawiec zwyczajny.

Mimo istniejących przeciwwskazań i działań niepożądanych, które towarzyszą zastosowaniu niemal wszystkich medykamentów, warto podkreślić, że tabletki „dzień po” są lekami bezpiecznymi, znanymi medycynie od lat 90. XX wieku. Wtedy też, octan ulipsrystalu stosowany był w leczeniu mięśniaków macicy. Następne badania wykazały, że z powodzeniem może mieć zastosowanie w antykoncepcji awaryjnej. W 2015 roku Europejska Komisja ds. Leków stwierdziła, że o zakupie antykoncepcji postkoitalnej nie musi już decydować lekarz, co ułatwiło kobietom dostęp do antykoncepcji awaryjnej sytuacjach nagłych i zwiększenie skuteczności tych preparatów. W obliczu zmian, jakie w kwestii ich dostępności sugerują polscy posłowie i senatorowie, tabletka awaryjna znów może być dostępna tylko na receptę. Środowiska kobiece i ginekologiczne protestują przeciwko zmianom w dotychczasowych regulacjach prawnych w temacie tabletek „dzień po”. Swoja pomoc Polkom zaoferowała także organizacja Women on Web, gotowa zapewnić kobietom bezpłatne recepty na antykoncepcję postkoitalną (po bezpłatnych konsultacjach on-line). Przepisy unijne zobowiązują apteki w każdym kraju członkowskim do zrealizowania takich elektronicznych recept. Aby to jednak nastąpiło, konieczne jest uruchomienie „Elektronicznej Platformy Gromadzenia, Analizy i Udostępniania zasobów cyfrowych o Zdarzeniach Medycznych”, która powinna ruszyć w naszym kraju dopiero ciągu kilku najbliższych lat.

Ile kosztuje tabletka antykoncepcyjna?

Tabletkę „dzień po” stosuje się doustnie, z posiłkiem lub bez, a jeśli w ciągu 3 godzin po przyjęciu pigułki wystąpią wymioty – przyjęcie leku należy powtórzyć. Koszt dostępnych w Polsce tabletek „dzień po” waha się w granicach 60 zł – Escapelle, 90-130 zł ellaOne. Często więc, czynnikiem zniechęcającym do stosowania antykoncepcji awaryjnej nie są wiążące się z nią działania niepożądane, czy towarzyszące tabletce „dzień po” mity o jej działaniu wczesnoporonnym. Problemem dla wielu kobiet w trudnej sytuacji bywa sama, niezbyt niska, cena specyfiku. Jak wykazują badania, tylko 2% kobiet poniżej 118 roku życia sięga po tabletkę awaryjną. Główną grupę docelową stanowią tu kobiety w wieku 20-30 lat, a więc dojrzałe emocjonalnie i fizycznie. Warto, aby pary współżyjące regularnie, wcześniej zaopatrzyły się wspólnie w taką pigułkę „na wszelki wypadek”, dzieląc się kosztami i odpowiedzialnością.

Oceń artykuł
[Total: 0 Average: 0]

Ta strona używa cookies. Korzystając ze strony wyrażasz zgodę na używanie cookies (ciasteczek), zgodnie z aktualnymi ustawieniami przeglądarki. Ok